Chatbot đã đi vào đời sống xã hội như thế nào?

Submitted by superthin on 26/12/2017 - 13:12:31
Biểu tượng chatbot của thanh niên Đà Nẵng

Có những thứ nếu không để ý, mình cứ nghĩ nó là chuyện ở đâu đâu khi xem tivi hoặc đọc trên mạng mà nó dường như chưa hiện hữu tại Việt Nam, chưa phổ biến đến mức có thể bạn thấy được trong hoạt động hàng ngày. Nhưng với mạng thông tin phủ dày đặc hiện nay, một khi bạn biết đến sự hiện hữu của cái gì đó, xem ra đã là quá muộn màng.

Thông qua bài này, Thin muốn chia sẻ một số thứ mà Thin biết, có những cái đã hiện hữu ở Việt Nam, có những cái chưa nhưng sẽ sớm có mặt ở Việt Nam. Việc biết trước có khi không có gì hay ho, như kiểu học sinh đi học thêm, khi lên trường sẽ chểnh mảng việc học hành. Nhưng, có những thứ, bạn chỉ cần biết trước người khác chút xíu thôi, bạn sẽ kịp "trở tay", biến bạn từ một kẻ ngáo ngơ hoặc ngáo đá như Thin có khi trở thành một kẻ được người khác muốn được tham vấn như một vị tiền bối. Đùa tí chơi, chỉ là vấn đề hiện nay ta sống trong thế giới phẳng, thế giới 4.0,... blah blah, ta đừng để chợt một sớm mai thức giấc nhận ra mình bị lạc hậu hàng thập kỷ.

Chatbot là gì?

Chắc hẳn hầu hết những ai đọc bài này từng sử dụng ít nhất một phần mềm chat. Người sớm biết đến Internet sẽ biết những tên tuổi như AIM (giờ đã không còn) của AOL, ICQ (phần mềm chat cho nhắn SMS miễn phí), Yahoo! Messenger, MSN Messenger hoặc các phần mềm chat IRC như mIRC. Người đến với Internet muộn hơn sẽ biết đến Skype của Microsoft, GTalk của Google, Messenger của Facebook, Zing Chat, Ola, Zalo là các phần mềm chat của Việt Nam hoặc từ nước ngoài nhưng được công ty Việt Nam nhập về "bào chế" cho phù hợp với Việt Nam.

Trong quá trình sử dụng các phần mềm chat, nếu có sự để ý, mọi người sẽ thấy rằng có một nick chat do nhà mạng cung cấp, ta có thể chat với nick đó để được trợ giúp sử dụng, tra từ điển hoặc tán gẫu linh tinh thay, xem các thông báo về tình trạng của các phòng chat. Có ai từng đặt câu hỏi "Phía sau nick chat đó là ai?". Thin đã từng nghĩ rằng có người ngồi sẵn để trả lời. Cho đến một ngày Thin thấy đâu đó có dùng chữ bot (chữ này có lẽ là viết gọn của robot với nghĩa là người máy chứ không phải BOT liên quan đến đầu tư trong giao thông nhé) và biết rằng đó là một phần mềm tự động trò chuyện.

Nếu bạn chưa từng trò chuyện với chatbot và muốn hình dung một chatbot trông thế nào, xin mời click chuột vào đây để thử.

Vậy, hiểu đơn giản nhất, chatbot chính là phần mềm chat tự động, ta có thể trò chuyện với nó như trò chuyện với người khác.

Vì sao gần đây chatbot lại trở thành một "thế lực" đáng quan tâm?

Trước đây, chatbot được lập trình khá thô sơ, người ta nạp vào nó những mẫu câu có sẵn dựa trên kịch bản về một số tình huống nhất định, khi nhận được lời chat từ người dùng, phần mềm tách lấy những từ chính trong câu ra, so với một tự điển tích hợp bên trong được cài đặt sẵn và làm nên câu trả lời gửi ngược lại bạn chat. Vì thế, chatbot lúc đó còn kém thông minh, một cái máy thực thụ, nhiều lúc đọc lên thấy không ăn nhập gì, ngô nghê, buồn cười hoặc khô cứng một cách đáng ngại.

Gần đây, khi trí tuệ nhân tạo có những bước phát triển vượt bậc, những thuật toán "máy học" rất tốt. Nhờ đó, những phần mềm đã khiến máy tính gần như có khả năng tư duy, chúng lại có khả năng học hỏi mỗi ngày để tiến bộ hơn lên, đạt đến mức gần như người. Thậm chí trong một số lĩnh vực thuần trí tuệ như chơi cờ, máy tính được trang bị trí tuệ nhân tạo đã vượt con người, hạ lần lượt hết các kỳ thủ hàng đầu thế giới. Những lo ngại máy móc có thể vượt ra khỏi sự kiểm soát, quay trở lại bắt con người làm nô lệ cho chúng những năm gần đây không còn là phim khoa học viễn tưởng, giả tưởng nữa mà đã khiến nhiều nhà khoa học, chính trị gia lo lắng đến mức kêu gọi, đề xuất tạo ra những cơ chế kiếm soát tốt để tránh những thảm họa cho loài người trong tương lai gần.

Zo chatbot
Zo - một chatbot nổi tiếng thông minh của hãng Microsoft

Trí tuệ nhân tạo được tích hợp vào chatbot, khiến cho việc giao tiếp giữa phần mềm chat tự động với con người giờ đây đã tiến lên một bước lớn, có khi bạn chat với chatbot mà nếu không được nói trước, có khi bạn nghĩ rằng bên kia có một người thật bằng da bằng thịt đang trò chuyện với bạn.

Hiện nay, nếu bạn nghe đến chatbot, bạn cần hiểu rằng chatbot đã được ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhé.

Người ta sẽ áp dụng chatbot vào đâu?

Ít nhất là áp dụng vào thương mại điện tử và trong lĩnh vực tiếp tân. Thay vì phải thuê hàng loạt người ngồi để nghe điện thoại, giải đáp đi giải đáp lại những câu hỏi quen thuộc trong một tập hợp vài trăm câu hỏi nào đó, hãy giao việc đó cho chatbot, chúng sẽ đảm nhận dễ dàng, thành thạo, chính xác và lịch sự ngày này qua ngày khác với khách hàng.

Ngoài ra, chatbot cũng có thể được sử dụng làm tư vấn ở một số lĩnh vực cần trao đổi qua lại giữa hai hoặc nhiều người, có thể, trong tương lai, chatbot tư vấn cả về luật, y tế và về tâm lý nữa.

Chatbot có mặt ở Việt Nam chưa?

Có rồi. Thậm chí đã được đưa vào một sự kiện quốc tế lớn như APEC 2017 được tổ chức tại thành phố Đà Nẵng. Bạn có thể đọc bài báo này để có thông tin. Bạn cũng có thể click vào đây nếu bạn có tài khoản Facebook để chat ngay với chatbot.

Thin không rõ chatbot do Đà Nẵng sử dụng có phải do nhóm các bạn trẻ khởi nghiệp ở Đà Nẵng tạo ra hay không? Cho nên, xin giới thiệu đến một chatbot Việt Nam do nhóm các bạn ấy phát triển, nó đây, tên nó là Sumi - một cô gái.

Hy vọng rằng sau bài viết này, bạn có biết thêm chút ít về trí tuệ nhân tạo cũng như về digital literacy.